Door Simon Knijnenburg

Psychische afhankelijkheid, en in een negatiever aandoende context ook wel “psychische verslaving” genoemd, is een begrip waar “drugsgebruikers” of de voorstanders van een soepeler, liberaal drugsbeleid vaak mee om de oren worden geslagen…
Wanneer uit wetenschappelijk, medisch onderzoek blijkt dat een stof geen lichamelijke afhankelijkheid teweeg brengt, wordt deze slinkse “stok achter de deur” al snel gegrepen.

Wat is psychische afhankelijkheid?

Die vraag stellende is het meest voorkomende antwoord: “niet lichamelijk, maar psychisch afhankelijk zijn van iets, en niet meer zonder dat iets kunnen.”
Wel, dat is duidelijk…
Stoffen waar die “psychische afhankelijkheid” aan worden toegekend zijn bijvoorbeeld THC, LSD, DMT, psilocybine, mescaline en ayahuasca.
Stoffen die geen lichamelijke schade veroorzaken, die niet lichamelijk verslavend werken, maar die dus wel psychische afhankelijkheid zouden kweken…

Laatst had ik daar met iemand een gesprek over.
Die persoon zei tegen mij: “Als jij nu naar een dokter zou gaan en die zou tegen jou zeggen: “Jij mag geen wiet meer roken, want als je wiet rookt ga je geheid dood”, wat zou je dan doen?”
Mijn logische antwoord was: “Ik zou een second opinion nemen en als blijkt dat dat werkelijk zo is zou ik geen wiet meer roken…”
“Zou je dat kunnen ?”, vroeg die persoon aan mij.
“Natuurlijk zou ik dat kunnen”, antwoordde ik, “wiet is immers geenszins een verslavende stof.”
“Zou je er moeite mee hebben ?”, vroeg die persoon.
“Natuurlijk”, antwoordde ik, “sterker nog; ik zou godsgruwelijk balen en ik zou er zeer zeker moeite mee hebben om het simpele feit dat ik helemaal niet WIL stoppen met het roken van wiet. Ik heb sowieso veel moeite met het doen van dingen die ik niet WIL…”

Op mijn beurt stelde ik een hele cruciale vraag: “Stel je nou eens voor dat uit een wetenschappelijk onderzoek blijkt dat TV-kijken hersenkanker veroorzaakt, en jij hebt zoveel TV gekeken dat er een tumor is ontstaan… Die wordt operatief verwijderd, maar er wordt je wel verteld dat je geen TV meer mag kijken… Zou jij daar moeite mee hebben?”
“Ja, natuurlijk”, antwoordde deze fervente TV-staarder, “Ik ben gek op TV kijken”
“Dus ben je eigenlijk psychisch afhankelijk van je TV… Verslaafd misschien wel… Als je het hebben van moeite bij het terzijde leggen van dingen die je graag wilt tenminste als een psychische afhankelijkheid ziet…”
“Dat is waar..”, zei die persoon…
En dat is ook waar…

Psychische afhankelijkheid is een term van niets, het is een letterlijk holle en lege bewering. Iedereen die tegen z’n zin in bepaalde dingen zou moeten laten liggen, heeft daar moeite mee…
Dus moeten we dan erkennen dat we eigenlijk “psychisch afhankelijk” zijn van alle dingen die we graag willen? Of moeten we dan erkennen dat “psychische afhankelijkheid” eigenlijk een volledige dis-interpretatie is, en wel één die geenszins de basis kan vormen voor een internationaal verbod?